İndüklenmiş Pluripotent Kök Hücreler

İndüklenmiş Pluripotent Kök Hücreler

Genellikle İPS hücreler veya İPSC’ler olarak kısaltılan indüklenmiş pluripotent kök hücreler, spesifik genlerin ‘zorla’ ekspresyonu indüklenerek, genelde yetişkin somatik hücresi olan pluripotent olmayan bir hücreden suni olarak elde edilen pluripotent kök hücre tipidir.

İndüklenmiş pluripotent kök hücreler, embriyonik kök hücreler (ES) gibi doğal pluripotent kök hücrelere birçok bakımdan benzerler, mesela belirli kök hücre genlerinin ekspresyonu, kromatin metilasyon kalıpları, iki katına çıkma süresi, embriyoid vücut oluşumu, teratoma oluşumu, yaşayabilir kimera oluşumu, potansi ve türevlenebilirlik gibi, ama doğal pluripotent kök hücrelerle bağlantıları hala değerlendirilir.

İPSC’ler ilk kez 2006’da fare hücrelerinden ve 2007’de insan hücrelerinden üretilmiştir. Bundan kök hücre araştırmasında önemli bir ilerleme olarak bahsedilir, çünkü araştırmacıların araştırmada önemli ve embriyoların ihtilaflı kullanımı olmaksızın tedavi amaçlı kullanım potansiyeli olan pluripotent kök hücreleri elde etmesini olanaklı kılar.

Kullanılan yöntemlere bağlı olarak yetişkin hücrelerini İPSC’ler elde etmek üzere yeniden programlamak bunun insanlarda kullanımını sınırlayabilen önemli riskler yaratabilir. Örneğin, hücreleri genomik olarak değiştirmek için virüsler kullanılırsa kansere neden olan genlerin, yani onkogenlerin ekspresyonu potansiyel olarak tetiklenebilir.