Yaşa Bağlı Makula Dejenerasyonu

Eğer makula fonksiyonunu kaybederse merkezi görme etkileneceğinden, başlangıçta uzaktaki ve yakındaki cisimler eğri olarak görülür, görme alanının merkezinde siyah bir odak meydana gelir, aynı zamanda karanlıkta görme bozulur.

Nedir

60 yaş üzerindekilerde görme kaybının en sık sebeplerinden biridir. Retinanın makula adı verilen bölgesi, cisimleri ayrıntılı, net olarak görmemizi sağlayan, merkezde yer alan bölgesidir.

Eğer makula fonksiyonunu kaybederse merkezi görme etkileneceğinden, başlangıçta uzaktaki ve yakındaki cisimler eğri olarak görülür, görme alanının merkezinde siyah bir odak meydana gelir, aynı zamanda karanlıkta görme bozulur. Bu yüzden makulanın hasarında kişinin araba kullanma ve okuma gibi günlük işlevleri büyük ölçüde etkilenir.

Örneğin; saate bakıldığında saatin dış kısmı, çevresi görülebildiği halde, saatin kendisi görülemez ve kaç olduğu anlaşılamaz. Çünkü merkezi görme bozulmuştur, merkez dışında kalan çevredeki alanlar ise etkilenmediğinde görülebilir.

Makula dejenerasyonun kendisi tamamen görme kaybına neden olmaz. Ancak görmede çok belirgin bir azalma olabilir.

Kimlerde Görülür

•İleri yaş grubunda

•Sigara kullananlarda

•Hipertansiyonu olanlarda

•Şişmanlarda

•Kan yağları yüksek olanlarda

•Güneş ışığına daha fazla maruz kalanlarda görülür.

Kuru tip ve yaş olmak üzere başlıca iki tip YBMD vardır. Kuru tip zamanla yavaş olarak görme kaybına neden olur. Yavaş tipte yeni damar oluşumları ve bu damarların oluşturduğu zardan gelişen kanamalarla çarpık görme ve ani görme kaybı meydana çıkabilir. Bu durum göz anjiyosuyla Fundus Florescein Anjiyografis (FFA) ve İndosiyanin Yeşil Anjiyografi (OCT) ile saptanabilir.

Tedavisi

Yaş tipte, oluşan zar ne kadar küçükse başarı şansı o kadar artmaktadır. Kuru tipte, hasta takibe alınmakta ve genel sağlık açısından tavsiyelerde bulunularak önlemler alınabilmektedir. Ayrıca günümüzde yeni gelişen özel ilaçlarla, en azından hastalığın ilerlemesi yavaşlatılabilmektedir.

Vitaminler; son yıllarda yapılan bazı çalışmalar antioksidan vitamin ve çinko alımının hastalığın seyrini yavaşlattığını ve görme kaybı riskini azalttığını göstermektedir.

Laser Tedavisi; özellikle dejenerasyonun makula merkezinden uzakta olduğu yaş tip makula dejenerasyonlarda laser tedavisi önerilebilir. Laser ( fotokoagülasyon) tedavisi ile zar yok edilir. Laser tedavisi uygulanan retina dokusu görme yeteneğini kaybetmektedir bu nedenle eğer dejenerasyon makula merkezine yerleşmiş ise bu tedavi yapılamaz. Laser tedavisi mevcut görmeyi korumak ve hastalığın ilerlemesini durdurmak için yapılır, kaybedilen görmenin geri dönmesi beklenemez.

Fotodinamik tedavi (PDT); yaş tip makula dejenerasyonunda uygulanan ve dünyada yaygınlık kazanan yeni bir tedavi yöntemidir. Bilinen laserlerin dışında yeni gelişen bu tedavi yönteminde belli bir dalga boyundaki laser ışığına hassas bir ilaç ( Visudyne) kol damarlarından verilir. Bu ilaç yalnızca anormal damar yapısının oluşturduğu doku tarafından tutulur. İlacın bu hastalıklı damar tarafından tutulmasından sonra sadece bu ilacın tutulduğu bölgeyi etkileyen, çevre dokulara zarar vermeyen ve yalnız bu hastalıkta kullanılan özel bir laser uygulanır. Böylece yeni damar oluşumları selektif olarak yok edilebilmekte gözün hassas retina tabakası zarar görmeden, kılcal damarlar kapatılabilmektedir. Foto dinamik tedavi (PDT) denilen bu yöntem, laser (fotokoagülasyon) tedavisin uygun olmadığı kişilerde hastalığın yavaşlatılmasını veya durdurulmasını sağlar. Bazı hastalarda görme düzeyi biraz daha iyi seviyelere çıkarken bazı hastalarda ise hastalığın ilerlemesi devam etmektedir, bu hastalarda tedaviyi 2-3 ay sonra tekrarlamak gerekebilir. PDT %70 oranında hastalığın ilerlemesini durdurmaktadır. PDT sonrası hastaların 48 saat güneş ışınlarından korunması gerekmektedir.

  • yaşa bağlı makula dejenerasyonu